Аз ҷониби Сент Симеон, илоҳиётшиноси нав
Калимаи чорум. Чӣ гуна офариниш бояд аз нав нав шавад ва осмонҳо ва замини нав офарида шаванд, чунон ки расули илоҳӣ мегӯяд
Биёед бубинем, ки чӣ гуна офариниш нав мешавад ва чӣ гуна он бори дигар зебоии қадимии худро ба даст меорад. Мувофиқи каломи расули илоҳӣ, чӣ гуна тамоми офариниш бояд аз нав таваллуд шавад ва осмону замини нав офарида шавад.
Зеро азбаски Худованд осмони нав ва замини навро ваъда додааст, ҳеҷ яке аз мӯъминон шак намекунанд ва албатта, онҳо ба Худованде, ки инро мегӯяд, куфр нишон намедиҳанд.
Зеро, чунон ки ҷисмҳои мо, вақте ки пӯсида мешаванд, ба ҳеҷ ваҷҳ ба нестии комил намегузаранд, балки бо эҳё дубора нав мешаванд, ҳамчунин осмон ва замин ва ҳар он чи дар онҳост, яъне тамоми махлуқот, нав мешаванд ва аз ғуломии фано озод мешаванд (Рум. 8:21). Ва ин унсурҳо бо мо дар ҷалоли аз эҳё меояд, шарик хоҳанд шуд. Ва чунон ки оташ ҳамаи моро имтиҳон хоҳад кард, то бубинем, ки кӣ озмуда ва сазовор аст (1 Қӯр. 3:13), мувофиқи гуфтаи Расули илоҳӣ, тамоми махлуқот бо оташ нав хоҳад шуд.
Ва инро мо метавонем аз суханони Петруси расул омӯзем, ки мегӯяд: «Рӯзи Худованд мисли дузд дар шаб фаро хоҳад расид, ки дар он осмон бо садои баланд хоҳад гузашт ва унсурҳо бо гармии сӯзон нобуд хоҳанд шуд, ва замин ва аъмоли он сӯхта хоҳанд шуд» (2 Петрус 3:10). Оё шумо мебинед, ки чӣ тавр ӯ мегӯяд, ки ҳама чиз дар оташ гудохта ва тағйир хоҳад ёфт? Аз ин рӯ, ӯ илова мекунад: «Азбаски ҳамаи ин чизҳо нобуд хоҳанд шуд, шумо бояд дар рафтори муқаддас ва парҳезгорӣ чӣ гуна одамон бошед» (2 Петрус 3:11).
Аммо онҳо чӣ гуна об мешаванд? Ҳамон тавре ки зарфи мисӣ, ки аз занг кӯҳна, нопок ва корношоям шудааст, аз ҷониби ҳунарманд ба оташ дода мешавад ва аз он об шуда, дубора зарфи нав сохта мешавад, ба ҳамин монанд, махлуқот, ки аз гуноҳҳои мо кӯҳна ва олуда шудааст, аз ҷониби Офаридгори ҳама чиз ба оташ дода мешавад. Яъне, он об карда мешавад, дар шакли аввалааш аз нав сохта мешавад ва аз он чизе, ки мо ҳоло мебинем, дурахшон ва бемисл навтар хоҳад шуд.
Азбаски Петруси расул дар бораи ин чизҳо чунин навиштааст, ӯ каме бештар мегӯяд: «Пас, эй маҳбубон, азбаски шумо инро интизоред, саъю кӯшиш кунед, ки дар назди Ӯ дар сулҳу осоиштагӣ, беайб ва беайб пайдо шавед; ва сабри Худованди моро наҷот ҳисоб кунед, чунон ки бародари маҳбуби мо Павлус низ ба шумо мувофиқи ҳикмате, ки ба ӯ дода шудааст, навиштааст, чунон ки ӯ дар ҳамаи номаҳои худ дар ин бора сухан мегӯяд, ки дар онҳо чизҳое ҳастанд, ки фаҳмиданашон душвор аст, ки нодонон ва ноустуворон мисли Навиштаҳои дигар таҳриф мекунанд, то ки онҳоро нобуд кунанд» (2 Петрус 3:14–16).
Аммо ин на танҳо он вақт, балки ҳоло аксарият, вале қариб ҳамаи мо аз сабаби нодонӣ аз сар мегузаронем: бо омехта кардани ҳама чиз, бо таҳриф кардани ҳама маъноҳои Навиштаҳои Илоҳӣ, яъне бо тафсири нодурусти онҳо - ба нобудии худи мо, кӯшиши табдил додани Навиштаҳои Илоҳӣ ба ҳимоятгарони эҳсосот ва хоҳишҳои мо ва дар ниҳоят ба талафоти мо.
Аммо биёед бубинем, ки Павлуси расул дар бораи офариниш ва навсозии он чӣ мегӯяд. Ӯ мегӯяд: «Ман фикр мекунам, ки ранҷу азоби ин замони ҳозира сазовори муқоиса нест, ки бо ҷалоли дар мо ошкоршаванда муқоиса карда шавад» (Рум. 8:18–19). Бо калимаи «бо шавқ интизор аст» ӯ интизориро, яъне хоҳиши қавӣ ва бо «ваҳй» ӯ зуҳуротеро, ки дар эҳё ба амал меояд, ифода мекунад. Зеро дар эҳё, дар ҳузури Масеҳ Худо, писарони Худо бояд зоҳир шаванд, зебоии онҳо бояд ошкор шавад ва худашон бояд он чизеро, ки дар асл ҳастанд, нишон диҳанд, чунон ки навишта шудааст: «Он гоҳ одилон мисли офтоб дурахшон хоҳанд шуд» (Матто 13:43), яъне писарони Худои одил дурахшон хоҳанд шуд.
Ва агар шумо фикр накунед, ки расули илоҳӣ дар бораи ягон махлуқи дигар сухан мегӯяд, ӯ илова мекунад ва мегӯяд: «Зеро махлуқот ба беҳудагӣ мутеъ карда шудааст, на бо ихтиёри худ, балки бо иродаи Оне, ки онро мутеъ кардааст, ба умеди он ки худи махлуқот низ аз ғуломии фано ба озодии ҷалоли фарзандони Худо раҳо шавад» (Румиён 8:20–21). Оё шумо мебинед, ки беҳуда набуд, ки ман пештар гуфтам, ки махлуқот дигар намехост ба Одам итоат кунад, ки амрро вайрон карда буд, вақте ки ӯро аз ҷалоли илоҳӣ афтода дид, зеро бар зидди Худо, Офаридгори он, гуноҳ карда буд?
Аз ин рӯ, Худо, ки ҳатто пеш аз таъсиси ҷаҳон наҷоти онро бо офариниши нав муайян карда буд, офаринишро ба қудрати Одам мутеъ кард ва ӯро лаънат кард, то вақте ки инсон, ки офариниш барои ӯ офарида шудааст, фосид шавад, он низ фосид шавад, то ки ҳар сол ба ӯ ғизои фосид диҳад.
Ва ҳангоме ки Ӯ инсонро нав карда, ӯро бефано, намиранда ва рӯҳонӣ гардонидааст, ман мегӯям, ки Ӯ худи махлуқотро, тамоми онро бо Ӯ дигаргун хоҳад кард ва онро абадӣ ва ғайриҷисмонӣ хоҳад гардонид. Зеро ин маҳз ҳамон чизест, ки Павлус дар суханони худ ошкор кард: «Зеро махлуқот ба беҳудагӣ мутеъ карда шудааст, на бо ихтиёри худ, балки бо иродаи Ӯ, ки онро мутеъ кардааст, ба умеди он ки худи махлуқот низ аз ғуломии фано озод шавад» (Румиён 8:20–21).
Яъне, мегӯяд ӯ, табиат ба инсон бо ихтиёри худ итоат накардааст ва ихтиёран ба фанороӣ нагузаштааст ва бо иродаи худ меваи фаноро надодааст ва бо онҳо хору хас мерӯяд; балки итоат кардааст, зеро ба амри Худо итоат кардааст, ки инро бо умеди навсозии ояндаи он муқаррар кардааст. Ва азбаски расул мехост инро боз ҳам равшантар кунад, илова мекунад: «Зеро худи махлуқот низ аз бандии фанороӣ ба сӯи озодии пурҷалоли фарзандони Худо озод хоҳад шуд» (Румиён 8:21).
Оё шумо мебинед, ки чӣ тавр мо беасос нагуфтем, ки ин махлуқот низ аз ҷониби Худо дар ибтидо комилан бефано ва мисли биҳишти дигар офарида шудааст, балки вақте ки Худо онро лаънат кард, он ба фосидӣ ва ғуломӣ оварда шуд ва ба ғуломии одамон итоат кард? Аммо бубинед, ки ҷалоли ниҳоии он чӣ гуна хоҳад буд?
Сарчашма ба забони юнонӣ: Αγίου Συμεών του Νεου Θεολογου, Έργα. Ад.: Περιβόλι της Παναγίας. 2017.
